người ra đi đầu không ngoảnh lại

Trong những ngày ngày thu mon Tám, kỷ niệm 60 năm xây dựng nước nước ta dân mái ấm nằm trong hòa, gọi lại bài xích thơ Đất nước của Nguyễn Đình Thi, tất cả chúng ta cảm nhận thấy một niềm kiêu hãnh dân tộc bản địa kể từ vô thâm thúy thẳm linh hồn.

Trịnh Thanh Sơn -

Bạn đang xem: người ra đi đầu không ngoảnh lại

Đất nước

Sáng đuối vô như sáng sủa năm xưa
Gió thổi ngày thu mùi hương cốm mới
Tôi ghi nhớ những mùa thu tiếp tục xa
Sáng chớm giá buốt trong thâm tâm Hà Nội
Những phố lâu năm xao xác tương đối may
Người đi ra tiên phong ko ngoảnh lại
Sau sườn lưng thềm nắng và nóng lá rơi đầy
Mùa thu ni không giống rồi
Tôi đứng vui vẻ nghe thân thiện núi cồn
Gió thổi rừng tre phất phới
Trời thu thay cho áo mới mẻ
Trong biếc thưa cười cợt thiết tha!
Trời xanh rì đó là của tất cả chúng ta
Núi rừng đó là của tất cả chúng ta
Những cánh đồng thơm nức ngát
Những ngả lối chén bát ngát
Những loại sông đỏ gay nặng trĩu phù tụt xuống
Nước tất cả chúng ta
Nước những người dân ko lúc nào khuất
Đêm tối rầm rì vô giờ khu đất
Những buổi thời xưa vọng thưa về!
Ôi những cánh đồng quê chảy ngày tiết
Dây thép tua đâm nhừ trời chiều
Những tối lâu năm tiến quân nung nấu nướng
Bỗng thấp thỏm ghi nhớ đôi mắt tình nhân.
Từ trong thời điểm nhức thương chiến tranh
Đã ngời lên đường nét mặt mày quê nhà
Từ gốc lúa bờ tre hồn hậu
Đã nhảy lên những giờ căm hận
Bát cơm trắng chan tràn nước đôi mắt
Bay còn giằng ngoài mồm tớ
Thằng giặc Tây, thằng chúa khu đất
Đứa đè cổ, đứa lột domain authority...
Xiềng xích bọn chúng cất cánh ko khóa được
Trời tràn chim và khu đất tràn hoa
Súng đạn bọn chúng cất cánh ko phun được
Lòng dân tớ yêu thương nước thương nhà!
Khói nhà máy sản xuất cuộn vô sương núi
Kèn gọi quân văng vọng cánh đồng
Ôm nước nhà những người dân áo vải vóc
Đã đứng lên trở thành những nhân vật
Ngày nắng và nóng nhen theo đuổi tối mưa dội
Mỗi bước lối từng bước một quyết tử
Trán cháy rực nghĩ về trời khu đất mới mẻ
Lòng tớ chén bát ngát ánh rạng đông.
Súng nổ lúc lắc trời khó tính
Người lên như nước vỡ bờ
Nước nước ta kể từ ngày tiết lửa
Rũ bùn vùng lên sáng sủa lòa!

1948

(Rút vô tập luyện thơ Người đồng chí, NXB Văn nghệ, 1956).

Bài thơ Đất nước được Nguyễn Đình Thi sáng sủa tác vô thời điểm cuối năm 1948 (theo hồi ức ở trong nhà văn Tô Hoài) bên trên chiến khu vực Việt Bắc, tuy nhiên ví dụ là ở vùng rừng núi Tuyên Quang. Lúc ê, ông đang được là Ủy viên Ban Chấp hành Hội Văn nghệ VN.

Đất nước thành lập và hoạt động sau bài xích hát Người Hà Nội gần đầy 1 năm, chính vì thế không gian ngôi trường ca vẫn còn đó ngấm đẫm. cũng có thể coi Đất nước của Nguyễn Đình Thi là một trong ngôi trường ca thu nhỏ, bởi vì nó đem vô bản thân tương đối đầy đủ những phẩm hóa học cốt lõi của một ngôi trường ca.

Chính chính vì thế, bài xích thơ Đất nước tiếp tục là một trong khêu ý cho tới thật nhiều những ngôi trường ca sau đây, xuất hiện tại vô thời chống Mỹ. Tôi thưa là những "gợi ý", tuy nhiên thực ra này là những bài học kinh nghiệm về cách thức tư tưởng, phong thái nghệ thuật và thẩm mỹ, và cả thủ pháp nghệ thuật và thẩm mỹ khi tổ chức một ngôi trường ca.

Tuy nhiên, bài xích thơ Đất nước vẫn nguyên lành và mãi nguyên lành là một trong bài xích thơ trữ tình sang trọng và lung linh. Nhà thơ sáng sủa tác bài xích thơ này ở tuổi tác 24, ở tuổi tác ấy tuy nhiên viết lách như vậy, chỉ mất những nhân tài mới mẻ thực hiện nổi, chỉ mất dân tộc bản địa và cách mệnh mới mẻ thực hiện nổi.

Tài năng của Nguyễn Đình Thi tiếp tục gặp gỡ được thiên thời - địa lợi - nhân hòa, gặp gỡ được ngọn bão táp rộng lớn tuy nhiên tớ vẫn quen thuộc gọi là "bão táp Cách mạng", vì vậy tuy nhiên vút lên, vì vậy tuy nhiên bền vững lâu dài, vì vậy tuy nhiên đổi mới và văn minh.

Nói "hiện đại" là ngầm đối chiếu với vật gì trước này là "chưa hiện tại đại". Tại trên đây tôi ham muốn tạm dừng ở một đối chiếu nho nhỏ, rằng Đất nước của Nguyễn Đình Thi văn minh rộng lớn Thơ mới mẻ trước ê ko bao lâu.

Ông mở màn bài xích thơ bằng sự việc miêu tả ngày thu, một ngày thu như bao ngày thu vô ý kiến của ngày thu loại nhất, ngày thu đầu tiên:

Sáng đuối vô như sáng sủa năm xưa
Gió thổi ngày thu mùi hương cốm mới
Ta ghi nhớ những mùa thu tiếp tục xa xăm...

"Những mùa thu tiếp tục xa" là những mùa thu này vậy? Phải chăng, ê là một trong nỗi phiền vô thơ Bích Khê:

Ô hay! Ủ dột vương vãi cây ngô đồng
Vàng rơi, vàng rơi... thu mênh mông!

Hay vô thơ Chế Lan Viên trước đó:

Thu cho tới trên đây, chừ biết thưa răng
Chừ trên đây buồn tức giận biết sao ngăn
Tìm trong mỗi sắc hoa đang được rụng
Ta thám thính vô hoa chút sắc tàn!

Không cần vậy, nỗi ghi nhớ ngày thu năm xưa là một trong ngày thu vô cùng không giống. Đó là ngày thu năm 1946, nước nhà sau bao nỗ lực của Bác Hồ, vẫn cần một đợt tiếp nhữa đứng lên tấn công Pháp, đấy là ngày thu thi sĩ trẻ con cần tách Thủ đô Hà Nội Thủ Đô thân thiện yêu thương một đợt tiếp nhữa nhằm quay về chiến khu vực Việt Bắc, với niềm tin yêu "Kháng mặt trận kỳ chắc chắn thắng lợi". Phút chia ly với Thủ đô yêu thương vết gần đầy một tuổi tác Dân mái ấm Cộng hòa, tâm lý thi sĩ mới mẻ bổi hổi, xao xuyến, xa xăm xót thực hiện sao:

Sáng chớm giá buốt trong thâm tâm Hà Nội
Những phố lâu năm xao xác tương đối may
Người đi ra tiên phong ko ngoảnh lại
Sau sườn lưng thềm nắng và nóng lá rơi đầy!

Thơ ấy sở hữu nhạc và sở hữu hoa. Giai điệu tiếp tục sẵn vô nhạc điệu và tiết tấu của thơ rồi, còn vẽ một hình ảnh lụa hoặc đạp dầu thì sao? Khó nhất là miêu tả cho tới được khuôn mẫu buổi sớm "chớm lạnh", và những mặt phố lâu năm "xao xác tương đối may". Còn "người ra đi đầu không ngoảnh lại" và "sau sườn lưng thềm nắng và nóng lá rơi đầy" chắc chắn là là "nhìn được" bởi vì lối đường nét, bố cục tổng quan và mầu sắc.

Nhưng ko cần vậy đâu, miêu tả được khuôn mẫu tình bâng khuâng nước đôi mắt của những người "ra tiên phong ko ngoảnh lại" ê mới mẻ là thiệt khó khăn. Cái ấy, khuôn mẫu điều chiêm cảm ấy, chỉ mất thơ mới mẻ thực hiện được!

Và thơ cũng thực hiện được một điều không những thế, rằng chỉ với sau nhì gian khổ thơ đầu với lưu luyến, buồn thương, nhức xót tiễn đưa trả, ngày thu đột khác hoàn toàn, sáng sủa bừng lên với cùng 1 mầu sắc không giống, bởi vì tâm lý của những người thơ tiếp tục không giống, khỏe khoắn, mạnh mẽ và tự tin và sáng sủa bừng lên:

Mùa thu ni không giống rồi!

Chỉ với năm chữ mở màn của gian khổ thơ loại tía "Mùa thu ni không giống rồi" tớ thấy tư thế của những người thơ đã mang, tiếp tục vươn cho tới một vị thế cao hơn nữa, mạnh mẽ và tự tin và sung mãn rộng lớn vô tầm vóc của một nội lực rộng lớn. Hình tượng ở trong nhà thơ đột cao sừng sững:

Xem thêm: cách làm video trên điện thoại

Ta đứng vui vẻ nghe thân thiện núi đồi
Gió thổi rừng tre phấp phới
Trời thu thay cho áo mới
Trong biếc, thưa cười cợt, thiết buông tha...

Nhận thức về "nội hàm" của một ngày thu mới mẻ là vô nằm trong sáng sủa rõ ràng và đổi mới, bởi vì đó là ngày thu không giống, ngày thu của những người dân tiếp tục sở hữu quyền thực hiện mái ấm núi cồn, thực hiện mái ấm những rừng tre phất phới, và là một trong "mùa thu thay cho áo mới", một ngày thu "trong biếc, thưa cười cợt, thiết tha!".

Câu cuối của gian khổ thơ này thiệt tài hoa, và nó là đặc sản nổi tiếng của đua tài Nguyễn Đình Thi.

Sự phối hợp của những tính kể từ - động kể từ - trạng kể từ, bất thần cho tới nỗi thực hiện tớ cần sững sờ vô chiêm cảm một vẻ đẹp mắt ngữ điệu Việt tuy nhiên trước đó ko lúc nào sở hữu. Ai vô biếc? Ai thưa cười? Ai thiết tha? Chính là hồn của ngày thu mới mẻ, hồn của dân tộc bản địa vậy!

Một câu thơ tuy nhiên thực hiện sáng sủa cả nước non, nước nhà và thực hiện cho tới tất cả chúng ta kiêu hãnh, mạnh mẽ và tự tin biết bao. Một nước nhà, với những mùa thu ấy, tiếp tục mãi mãi vĩnh cửu. Đó là hòa bình của những người Việt, của nòi giống dân Việt. Trong hứng thú hào sảng ấy ông viết lách tiếp:

Trời xanh rì đó là của bọn chúng ta
Núi rừng đó là của bọn chúng ta
Những cánh đồng thơm nức ngát
Những ngả lối chén bát ngát
Những loại sông chảy nặng trĩu phù tụt xuống...

Để rồi, vang vọng những câu thơ hào sảng nhất về giống như nòi:

Nước bọn chúng ta
Nước những người dân ko lúc nào khuất
Đêm tối rầm rì vô giờ đất
Những buổi thời xưa vọng thưa về

Ngày xưa nói tới gì vậy?
Những buổi thời xưa thưa gì đây?

Và ông vấn đáp như 1 bích họa thắm đỏ gay ngày tiết xương, rằng:

Ôi! Những cánh đồng quê chảy máu
Dây thép tua xé nhừ trời chiều

Và: Những tối lâu năm tiến quân nung nấu
Bỗng thấp thỏm ghi nhớ đôi mắt người yêu

Tôi gọi những câu thơ này là những câu thơ hưng phấn nhất của những người đồng chí - người nghệ sỹ Nguyễn Đình Thi. Ngoài những gì hoặc và đẹp tuyệt vời nhất tuy nhiên ông tiếp tục hiến dâng cho tới nền đua ca văn minh nước ta, những câu thơ bên trên, ông tiếp tục tự động khiêm nhượng thể hiện một nhân tài đua ca, không nhiều người sánh nổi:

Cảm hứng rộng lớn lâu năm nước nhà, dân tộc bản địa và cá thể người đồng chí tiếp tục gắng quện vô nhau, hòa đồng vô nhau, nhằm phiên bản thân thiện người người nghệ sỹ đột trở nên một tế bào của nước nhà. Một nước nhà từng Ngời lên đường nét mặt mày quê hương/ Mỗi gốc lúa, bờ tre hồn hậu/ Cũng nhảy lên những giờ căm hờn! Rồi ông thưa, như nhì triệu con người dân bị tiêu diệt đói thưa, như giờ vọng của những âm hồn:

Bát cơm trắng chan tràn nước mắt
Bay còn giằng ngoài mồm ta
Thằng giặc Tây, thằng chúa đất
Đứa đè cổ, đứa lột domain authority...

Đau buồn ấy là nhức buồn ký sự, nhức buồn nhiếp hình họa, nhức buồn hội họa. Còn nhức buồn và phản kháng thơ cần cao cây bút lên như vậy này, thâm thúy thẳm và triết luận vô một đối chiếu và cách thức tư tưởng tràn nghịch ngợm lý, minh triết như vậy này:

Xiềng xích bọn chúng cất cánh ko khóa được
Trời tràn chim và khu đất tràn hoa
Súng đạn bọn chúng cất cánh ko phun được
Lòng dân tớ yêu thương nước thương mái ấm...

Những câu thơ tưởng như 1 câu nói. đại ngôn ấy, đột thực hiện người gọi xúc động và thấm vào một chân thành và ý nghĩa cần thiết vô triết học tập về lẽ sinh sống. Ai giết thịt nổi chim và hoa? Ai phun được "lòng dân tớ yêu thương nước thương nhà!" Ấy là sự việc phun vô hư vô, ấy là sự việc thảm sát vô tuyệt vọng. Hệ trái ngược sau cùng, chỉ là sự việc thất bại tuy nhiên thôi!

Chủ nghĩa thực dân cũ bên trên toàn thế giới tiếp tục thất bại trọn vẹn vì thế chân lý giản dị ấy, và Nguyễn Đình Thi - với cùng 1 chiêm cảm rộng lớn, tiếp tục tổng kết qua quýt thơ.

Càng gọi Đất nước, tất cả chúng ta càng cảm biến và thấu xuyên suốt, ê là một trong bài xích thơ rộng lớn, được viết lách từ 1 linh hồn, linh hồn của một người nghệ sỹ sát cánh đồng hành với lòng dân, biết tôn vinh một độ quý hiếm vĩnh hằng, này là tấm lòng cửa ngõ người dân với quê nhà, nước nhà. Non sông nước Việt vẫn vĩnh cửu, tiếp tục vĩnh cửu, đang được vĩnh cửu và tiếp tục vĩnh cửu bởi vì một độ quý hiếm văn hóa truyền thống vĩnh hằng, ê chủ yếu là: "Lòng dân tớ yêu thương nước, thương nhà!

Trong những ngày ngày thu mon Tám, kỷ niệm 60 năm xây dựng nước nước ta dân mái ấm nằm trong hòa, gọi lại bài xích thơ Đất nước của Nguyễn Đình Thi, tất cả chúng ta cảm nhận thấy một niềm kiêu hãnh dân tộc bản địa kể từ vô thâm thúy thẳm linh hồn.

Súng nổ lúc lắc trời tức giận dữ
Người lên như nước vỡ bờ
Nước nước ta kể từ ngày tiết lửa
Rũ bùn, vùng lên sáng sủa lòa!

Xem thêm: đặc điểm dân cư châu á

Những câu thơ ấy cho tới tớ tái ngộ một ngày thu năm xưa, một ngày thu số phận của toàn dân tộc bản địa, và đột cảm nhận thấy linh hồn thư thái, tinh khiết vô "mát vô như sáng sủa năm xưa".

Viết về bài xích thơ Đất nước, tôi tưởng chừng như được tái ngộ ông - một Nguyễn Đình Thi ân tình và dỡ há, thông thường gật đầu hiền hậu hậu khi gặp gỡ tôi ở Sảnh 51 Trần Hưng Đạo, thỉnh thoảng vẫy tay gọi lôi lên chống của ông, tặng tôi một tập luyện thơ vừa vặn xuất phiên bản. Trong tôi, Nguyễn Đình Thi vĩnh hằng là một trong mái ấm văn rộng lớn, một người nghệ sỹ rộng lớn và độc đáo và khác biệt của dân tộc bản địa Việt.

Cùng với những phiên bản nhạc Diệt vạc xít, Người Hà Nội, bài xích thơ Đất nước của Nguyễn Đình Thi mãi mãi sinh sống nằm trong nước non nước nhà.